در سالهای اخیر نام «گیربکس CVT» یا همان انتقال متغیر پیوسته به دفعات در تبلیغات خودروها و مقالات تخصصی شنیده میشود. بسیاری از خریداران وقتی برای انتخاب خودرو به بازار مراجعه میکنند، با این پرسش مواجه میشوند که ماشینهایی که گیربکس CVT دارند چه تفاوتی با خودروهای دارای گیربکس اتوماتیک معمولی یا دستی دارند؟ آیا این فناوری برای رانندگی در شهرهای پرترافیک ایران مناسب است؟ عمر و نگهداری آن چگونه است؟ و چه ماشین هایی گیربکس CVT دارند؟
در این مقاله سعی کردهایم با زبانی ساده و به دور از اصطلاحات پیچیده، مکانیزم کار گیربکس CVT، مزایا و معایب آن، لیست کامل خودروهای گیربکس CVT در ایران و جهان و همچنین نکات مهم نگهداری را توضیح دهیم. هدف این است که پس از مطالعه، بتوانید بهتر تصمیم بگیرید که آیا CVT گزینهی درستی برای شماست یا خیر.
همچنین اگر قصد خرید لوازم یدکی برای خودرو خود را دارید و مرددی که کدام برند میتواند برای شما مناسب باشد، خرید لوازم یدکی ون وانا یکی از پیشنهادهای ویژه ما به شماست.
گیربکس CVT چیست و چگونه کار میکند؟
گیربکس CVT یا Continuously Variable Transmission نوعی جعبهدنده اتوماتیک است که بهجای استفاده از چرخدندههای مشخص، از یک مکانیزم پولی و تسمه یا زنجیر بهره میبرد. این مکانیزم امکان ایجاد بینهایت نسبت دندهی متغیر را فراهم میکند. به زبان ساده، در حالیکه گیربکسهای دستی یا اتوماتیک سنتی چند دندهی ثابت دارند (مثلاً ۵ یا ۶ دنده)، گیربکس CVT میتواند نسبت انتقال قدرت را بهطور پیوسته تغییر دهد و همیشه موتور را در بهترین دور کاری نگه دارد.
فرض کنید در حال رانندگی در بزرگراه هستید. در یک گیربکس دستی، وقتی سرعتتان بیشتر میشود باید از دندهی ۳ به ۴ و سپس ۵ بروید. اما در CVT بهجای پرشهای ناگهانی بین دندهها، پولیها و تسمه به شکلی تنظیم میشوند که انتقال قدرت بدون توقف و پرش انجام شود. این یعنی موتور در بازهای از دور که بیشترین بازدهی دارد باقی میماند. همین موضوع سبب میشود مصرف سوخت بهینهتر، شتابگیری نرمتر و رانندگی آرامتری داشته باشید.
از نظر فنی، CVT دو پولی مخروطیشکل دارد: یکی به موتور متصل است و دیگری به چرخها. این پولیها میتوانند قطر مؤثرشان را تغییر دهند. وقتی پولی ورودی باریکتر و پولی خروجی پهنتر میشود، خودرو در حالت دندهی سنگین قرار میگیرد (مثل دندهی ۱). برعکس، وقتی پولی ورودی پهنتر شود، خودرو وارد نسبت دندهی سبک میشود (مثل دندههای بالاتر). همهی این تغییرات بدون جهش یا شوک انجام میشود.
به همین دلیل است که وقتی سوار خودروهای گیربکس CVT میشوید، هنگام افزایش سرعت حس تغییر دنده بهصورت کلاسیک وجود ندارد. بعضی افراد این موضوع را مثبت میدانند چون راحتی بیشتری دارد، اما برخی دیگر حس میکنند خودرو «لغزش» دارد و صدای موتور یکنواخت و غیرطبیعی است.
مزایای گیربکس CVT
وقتی صحبت از انتخاب خودرو میشود، بررسی مزایا اهمیت زیادی دارد. در ادامه بهصورت بولتپوینت مزایای اصلی گیربکس CVT را توضیح میدهیم. هر بند بیش از چند جمله توضیح دارد تا دید جامعتری بدهد:
1️⃣سواری نرم و بدون ضربه تعویض دنده
در گیربکسهای اتوماتیک معمولی، حتی پیشرفتهترین آنها، تعویض دنده با کمی ضربه یا وقفه همراه است. اما در CVT چون تعویض «دنده» وجود ندارد، حرکت خودرو کاملاً نرم است. این ویژگی در ترافیک شهری که مدام باید سرعت کم و زیاد کنید بسیار دلپذیر است.
2️⃣مصرف سوخت پایینتر
یکی از دلایل اصلی طراحی CVT کاهش مصرف سوخت بوده است. این گیربکس میتواند موتور را در بازهای از دور نگه دارد که بیشترین بازدهی سوختی دارد. بهخصوص در شهرهای پرترافیک ایران، استفاده از خودروهای دارای گیربکس CVT میتواند تفاوت محسوسی در هزینه سوخت ایجاد کند.
3️⃣شتابگیری یکنواخت و پیوسته
برخلاف گیربکسهای سنتی که با هر تعویض دنده شتاب برای لحظهای قطع میشود، CVT شتابگیری مداوم ارائه میدهد. این ویژگی باعث میشود هنگام سبقت گرفتن یا ورود به بزرگراه حس روانتری داشته باشید.
4️⃣وزن و طراحی سادهتر در برخی نسخهها
بعضی از گیربکسهای CVT به دلیل حذف بسیاری از قطعات مکانیکی (چرخدندههای متعدد) سبکتر از نمونههای AT سنتی هستند. این موضوع هم در مصرف سوخت و هم در هزینه تولید تأثیر مثبت دارد.
5️⃣قابلیت شبیهسازی دندهها در نسخههای مدرن
بسیاری از تولیدکنندگان، برای رفع حس یکنواختی، در گیربکسهای CVT خود دندههای مجازی (مثلاً ۶ یا ۷ دنده) تعریف کردهاند. راننده میتواند با حالت تیپترونیک حس تعویض دنده را تجربه کند، بدون اینکه از مزایای CVT محروم شود.
به همین دلایل، امروزه در لیست ماشینهایی که گیربکس CVT دارند نامهای بزرگی مثل نیسان، تویوتا و هوندا دیده میشود و بسیاری از خودروسازان داخلی و چینی هم به این فناوری روی آوردهاند. اگر به فکر خرید گیربکس اصل هستید، بهترین راه خرید لوازم یدکی وانت وینگل و دیگر برندهای موجود در فروشگاه است.
معایب گیربکس CVT
در کنار مزایا، دانستن معایب برای تصمیمگیری ضروری است. در ادامه معایب اصلی را بررسی میکنیم:
1️⃣حساسیت به فشار و بار سنگین
بیشتر گیربکسهای CVT برای خودروهای سبک شهری طراحی شدهاند. اگر قصد یدککشی، بارکشی یا رانندگی در شرایط سخت را دارید، این گیربکسها سریعتر دچار فرسایش میشوند. به همین دلیل بسیاری از شاسیبلندهای بزرگ یا وانتها از CVT استفاده نمیکنند.
2️⃣احساس لغزش یا صدای یکنواخت موتور
بسیاری از رانندگان هنگام شتابگیری ناگهانی در خودروهای گیربکس CVT حس میکنند موتور فقط زوزه میکشد و سرعت بهصورت تأخیری بالا میرود. این حس بهویژه برای کسانی که به گیربکس دستی یا اتوماتیک سنتی عادت دارند، ناخوشایند است.
3️⃣هزینه و حساسیت نگهداری
CVT نیازمند روغن مخصوص است و اگر از روغن اشتباه یا تعویض دیرهنگام استفاده شود، گیربکس بهسرعت آسیب میبیند. تعمیر این نوع گیربکس هم در بسیاری از تعمیرگاهها رایج نیست و هزینه قطعات بالاتر است.
4️⃣هزینه تعمیر و تعویض زیاد
برخلاف گیربکسهای دستی که تعمیرشان سادهتر است، CVT در صورت خرابی ممکن است نیاز به تعویض کامل داشته باشد. این موضوع میتواند برای صاحبان خودروهای دارای گیربکس CVT در ایران هزینهبر باشد.
5️⃣عدم جذابیت برای رانندگی اسپرت
اگر اهل رانندگی پرشتاب هستید و حس تعویض دنده برایتان مهم است، احتمالاً CVT شما را راضی نمیکند. حتی در نسخههای مجهز به دندههای مجازی، هنوز حس سنتی گیربکسهای دستی یا دوکلاچه منتقل نمیشود.
بنابراین انتخاب CVT باید با آگاهی از این محدودیتها باشد.

لیست کامل خودروهای دارای گیربکس CVT
گیربکس CVT یا جعبهدنده با انتقال پیوسته، امروزه در بسیاری از خودروها استفاده میشود و تجربه رانندگی نرم و بدون توقف هنگام تعویض دنده را برای راننده فراهم میکند. این سیستم باعث میشود موتور همیشه در بازه بهینه کار کند، مصرف سوخت کاهش یابد و شتابگیری خودرو یکنواخت و روان باشد. به همین دلیل، CVT بهویژه در مسیرهای شهری با ترافیک زیاد و برای رانندگی روزمره بسیار مناسب است.
در ایران و جهان، خودروهای متنوعی به این نوع گیربکس مجهز شدهاند. خودروهای داخلی و چینی با CVT برای خانوادهها و استفاده شهری محبوب هستند، زیرا راحتی و اقتصادی بودن را همزمان ارائه میدهند. همچنین برندهای خارجی مطرح مانند نیسان، تویوتا، هوندا و رنو از CVT در سدانها، کراساوورها و حتی مدلهای هیبریدی خود بهره میبرند.
اگر قصد خرید خودرویی با گیربکس CVT را دارید، بررسی ماشینهایی که گیربکس CVT دارند و مقایسه مدلهای مختلف میتواند به شما کمک کند تا انتخابی مناسب با نیازهای روزمره و بودجه خود داشته باشید. این لیست، راهنمای خوبی برای آشنایی با خودروهای شهری، خانوادگی و کراساوورهایی است که تجربهای راحت و کممصرف ارائه میدهند.
خودروهای داخلی دارای گیربکس CVT
گیربکس CVT در خودروهای داخلی باعث رانندگی نرم و کاهش مصرف سوخت شده است. این فناوری بیشتر در سدانها و هاچبکهای شهری استفاده میشود و تجربهای راحت و بدون توقف هنگام حرکت فراهم میکند. برای خانوادهها و رانندگان روزمره انتخابی مناسب است.
🔸شاهین اتوماتیک: شاهین سایپا در نسخه اتوماتیک به گیربکس CVT مجهز شده است. این خودرو از جمله معدود سدانهای داخلی است که چنین فناوری دارد و تجربه رانندگی نرمتری ارائه میدهد.
🔸کوییک اتوماتیک: کوییک اتوماتیک به گیربکس CVT مجهز است و بیشتر برای استفاده شهری طراحی شده. مصرف سوخت کم و رانندگی راحت، مزایای اصلی آن هستند.
🔸ساینا S اتوماتیک: ساینا S هم در نسخه اتوماتیک از CVT بهره میبرد. این خودرو به دلیل قیمت اقتصادی و راحتی رانندگی، بین جوانان و خانوادهها محبوب است.
🔸دنا پلاس توربو اتوماتیک: لازم به ذکر است که در بسیاری از نسخهها دنا پلاس با گیربکس AT ششسرعته عرضه میشود و نه CVT. بنابراین باید دقیقاً مدل و سال تولید بررسی شود تا مطمئن شوید آیا از گیربکس CVT استفاده شده یا خیر.

خودروهای چینی دارای گیربکس CVT
در خودروهای چینی، CVT اغلب در سدانها و کراساوورهای شهری استفاده میشود. این سیستم سواری نرم و مصرف سوخت بهینه ارائه میدهد و با دندههای مجازی، حس رانندگی اتوماتیک سنتی را نیز حفظ میکند. مناسب استفاده شهری و خانوادگی است.
🔸چری تیگو ۷: در برخی تیپها از گیربکس CVT با دندههای مجازی استفاده میکند. این شاسیبلند شهری برای رانندگی روزمره طراحی شده.
🔸چری آریزو ۶: یکی از معروفترین سدانهای چینی با گیربکس CVT است. آریزو ۶ به دلیل راحتی رانندگی و مصرف سوخت مناسب شناخته میشود.
🔸امویام X22 : نسخه اتوماتیک X22 مجهز به گیربکس CVT است و بیشتر برای خانوادهها و رانندگی شهری توصیه میشود.
🔸جک S5 : برخلاف تصور عمومی، بیشتر نسخههای جک S5 با گیربکس DCT عرضه شدهاند، نه CVT. بنابراین این خودرو را نمیتوان در لیست اصلی ماشینهایی که گیربکس CVT دارند قرار داد.

خودروهای خارجی دارای گیربکس CVT
خودروهای خارجی با گیربکس CVT شامل سدانها، کراساوورها و برخی مدلهای هیبریدی میشوند. برندهایی مانند نیسان، تویوتا و هوندا از این فناوری استفاده میکنند تا رانندگی نرم و مصرف سوخت بهینه فراهم شود. تنوع مدلها انتخاب را برای رانندگان آسانتر میکند.
🔸نیسان: بسیاری از مدلهای جوک، قشقایی و ایکستریل مجهز به سیستم Xtronic CVT هستند. نیسان از پیشگامان استفاده از این گیربکس است.
🔸رنو: برخی مدلها در بازار جهانی (مثل نسخههایی از ساندرو و تندر ۹۰ اتوماتیک) به CVT مجهز بودهاند، اما در ایران بیشتر نسخهها با گیربکسهای دیگر عرضه شدهاند.
🔸میتسوبیشی: لنسر و اوتلندر در برخی نسلها با گیربکس CVT ارائه شدهاند و تجربه رانندگی نرم و مصرف سوخت بهینه دارند.
🔸تویوتا: کرولا، یاریس و پریوس (نسخه هیبریدی با e-CVT) از جمله مدلهایی هستند که از این فناوری استفاده میکنند.
🔸هوندا: بسیاری از نسلهای سیویک و آکورد در نسخههای سدان خود به گیربکس CVT مجهز شدهاند.
این لیست نشان میدهد که پاسخ به پرسش «گیربکس CVT روی چه ماشین هایی است» بسیار متنوع است و از خودروهای داخلی اقتصادی تا برندهای معتبر ژاپنی را شامل میشود. حتی اگر مالک خودروهای پیکاپ چینی باشید، ممکن است به جای CVT به سراغ گیربکسهای DCT یا AT بروید؛ در این شرایط خرید لوازم یدکی وانت کاپرا را نیز میتواند انتخاب مناسبی باشد.

نکات مهم در نگهداری گیربکس CVT
برای افزایش عمر خودروهای دارای گیربکس CVT در ایران باید به چند نکته توجه ویژه داشت:
✅استفاده از روغن مخصوص CVT: هیچگاه از روغن گیربکس اتوماتیک معمولی استفاده نکنید. روغن CVT فرمول متفاوتی دارد که برای تسمه و پولی طراحی شده است.
✅تعویض روغن بهموقع: بسته به دفترچه خودرو، معمولاً بین ۴۰ تا ۶۰ هزار کیلومتر باید روغن تعویض شود. در شرایط سخت رانندگی (مثل ترافیک سنگین تهران یا رانندگی در مناطق کوهستانی) بهتر است زودتر اقدام کنید.
✅پرهیز از شتابگیری ناگهانی: فشردن ناگهانی پدال گاز فشار زیادی به تسمه وارد میکند. اگرچه گاهی اجتنابناپذیر است، اما باید به حداقل برسد.
✅عدم یدککشی سنگین: مگر اینکه سازنده بهطور خاص چنین قابلیتی را ذکر کرده باشد، یدککشی سنگین باعث خرابی سریع CVT خواهد شد.
✅سرویس در مراکز معتبر: به دلیل حساسیت این گیربکس، باید تعمیر و سرویس آن در مراکزی انجام شود که تخصص و تجهیزات مناسب دارند.
آیا گیربکس CVT انتخاب مناسبی برای شماست؟
حال که با مزایا، معایب و لیست ماشینهایی که گیربکس CVT دارند آشنا شدید، نوبت تصمیمگیری است. اگر استفاده شما بیشتر در شهر، با سرعتهای پایین تا متوسط، رفتوآمد روزانه و مصرف سوخت پایین باشد، گیربکس CVT بهترین انتخاب است. رانندگی نرم، بدون ضربه تعویض و اقتصادی بودن، ارزش خرید بالایی ایجاد میکند.
اما اگر به رانندگی پرشتاب، یدککشی یا سفرهای طولانی با بار سنگین علاقه دارید، احتمالاً CVT گزینه ایدهآلی نیست. در چنین شرایطی گیربکسهای اتوماتیک سنتی یا دوکلاچه عملکرد بهتری خواهند داشت. بهطور کلی، CVT برای خانوادهها، رانندگان شهری و کسانی که به دنبال راحتی و مصرف سوخت کمتر هستند انتخاب مناسبی است.
شما میتوانید انواع قطعات خودرو مانند خرید لوازم یدکی وانت دیار را از ما در لوازم یدکی ایوب انجام دهید و نگران کیفیت قطعات نباشید.
سوالات متداول
1- CVT برای خودروهای اسپرت مناسب است؟
معمولاً CVT برای رانندگی اسپرت گزینه ایدهآل نیست، زیرا حس تعویض دنده کلاسیک و شتاب ناگهانی در این سیستم کمتر حس میشود.
2- عمر گیربکس CVT چقدر است؟
با سرویس به موقع و استفاده صحیح، عمر گیربکس CVT معمولاً بالای ۱۵۰ تا ۲۰۰ هزار کیلومتر است، اما استفاده نادرست میتواند باعث کاهش طول عمر شود.
3- آیا گیربکس CVT برای رانندگی در ترافیک مناسب است؟
بله، CVT برای مسیرهای شهری و ترافیک سنگین بسیار مناسب است، زیرا تعویض دنده پیوسته و نرم دارد و فشار روی راننده کاهش مییابد.
4- چه ماشین هایی گیربکس CVT دارند؟
از خودروهای داخلی مانند شاهین، کوییک و ساینا گرفته تا برندهای خارجی مثل نیسان، تویوتا و هوندا، بسیاری از خودروها از این گیربکس استفاده میکنند.
5- گیربکس CVT روی چه ماشین هایی است؟
معمولاً خودروهای شهری و کراساوورهای کامپکت. در ایران بیشتر خودروهای اقتصادی جدید سایپا و برخی چینیها مجهز به CVT هستند.
6- آیا گیربکس CVT قابل اعتماد است؟
بله، در صورت استفاده صحیح و نگهداری مناسب، میتواند عمر بالایی داشته باشد. اما استفاده سنگین و نگهداری غلط عمر آن را کوتاه میکند.
7- هزینه تعمیر گیربکس CVT چقدر است؟
بسته به خودرو و قطعات، هزینهها میتواند بالاتر از گیربکسهای معمولی باشد. اما با سرویس بهموقع احتمال تعمیر بزرگ کمتر خواهد شد.